Veilig werken met gevoelige bedrijfsinformatie in AI-tools

Femke de Vries

AI-Automatisering Consultant voor het MKB

Stel je even voor: je zit op een vrijdagmiddag met een koffie en je hebt een lastig probleem op het werk.

Je typt het in ChatGPT, Claude of Gemini, hopend op een briljante oplossing. Je krijgt een perfect antwoord. Top!

Maar heb je ook gezien wat er eigenlijk allemaal de digitale ether in is gegaan? AI-tools zijn overal. Ze zijn de nieuwe standaard voor productiviteit. Maar net als je je sleutels niet zomaar aan een vreemde geeft, kun je dat met je bedrijfsgeheimen ook niet doen. Dit is hoe je de kracht van AI benut, zonder je bedrijf in de problemen te brengen.

De AI-gekte: een goudmijn met valkuilen

AI is niet meer weg te denken. De markt groeit als kool.

Waar we in 2023 nog spraken over een marktwaarde van zo'n 50 miljard dollar, verwachten experts dat dit in 2027 richting de 300 miljard dollar gaat. Bedrijven gebruiken AI voor van alles: klantenservice, marketingteksten, code schrijven, noem maar op. Het werkt razendsnel en geeft je een voorsprong. Maar, en dit is een grote maar: die snelheid heeft een prijs.

De kern van de problematiek zit 'm in hoe deze modellen werken. Ze leren van gigantische hoeveelheden data. Ze 'onthouden' dingen.

Onderzoek van de makers zelf, zoals OpenAI, heeft al aangetoond dat modellen soms per ongeluk stukjes data uit hun training doorsijpelen in antwoorden.

Het gevaar is dat jij per ongeluk bedrijfsgeheimen, klantgegevens of interne strategieën voedt aan een systeem dat die informatie later misschien weer doorspeelt (al dan niet anoniem) of kwetsbaar is voor hacks. Je gooit je hoofd in de sloot, en hoopt dat niemand het oppakt. Dat is geen strategie.

Waarom die ene klantnaam al te veel is

Je denkt misschien: "Ik typ alleen maar de grote, geheime plannen erin." Maar het begint vaak klein.

Een e-mailadres hier, een projectnaam daar. Het invoeren van persoonsgegevens in AI-tools is extreem riskant.

Denk aan klantnamen, e-mailadressen of interne notities over functioneren. In Europa regelen we dit streng met de AVG (Algemene Verordening Gegevensbescherming). De boetes voor het lekken van persoonsgegevens zijn torenhoog, oplopend tot 4% van de wereldwijde jaaromzet. Maar het gaat niet alleen om boetes.

Het gaat om vertrouwen. Als klanten erachter komen dat jij hun data zomaar in een open AI-tool gooit, is het vertrouwen snel weg.

Bovendien zijn AI-bedrijven, hoe groot ook (denk aan hacks bij bedrijven zoals Anthropic), niet immuun voor aanvallen. Als er een lek komt, liggen jouw data op straat. Voorkom datalekkage via AI-chattools door te zorgen dat er niet eens iets te lekken valt.

Veilige AI: wat is het en wat kun je eisen?

Niet elke AI is gelijk. Sommige zijn speeltuinen, anderen zijn bankkluisjes.

Een veilige AI-tool herken je aan een paar dingen. Je hoeft geen IT-expert te zijn om hier op te letten. Vraag jezelf bij elke tool af:

• Waar blijft mijn data? Wordt je input gebruikt om de AI te trainen? Bij veilige tools (vaak de betaalde versies van bekende namen zoals Microsoft Copilot of Google Gemini) beloven ze dat je data niet gebruikt wordt voor training. Check dit altijd.
• Is het versleuteld? Je data moet versleuteld zijn, zowel als het rust op een server als onderweg. Vraag erom of kijk in de kleine lettertjes.
• Wie mag het zien? Zorg voor goede toegangscontrole. Niet iedereen in het bedrijf hoeft toegang te hebben tot de AI-koppelingen met gevoelige data.
• Gaat het om anonieme data? De beste tools helpen je om persoonsgegevens te maskeren (pseudonimisering) voordat ze de AI in gaan.
• Wordt er gecontroleerd? Grote namen doen regelmatig security audits. Een tool die hier niets over zegt, is een rode vlag.

De valkuil van "gratis" tools

Let op met gratis versies. Vaak betaal je met je data.

De gratis versies van populaire tools gebruiken jouw input vaak wél om hun model te verbeteren. Gebruik deze nooit voor vertrouwelijke bedrijfsinformatie. Hou het bij algemene vragen of herschrijf-opdrachten waar geen namen of cijfers in voor komen.

De gouden regels voor jouw team

De beste techniek helpt niet als je medewerkers niet weten hoe ze het moeten gebruiken.

Het draait allemaal om gedrag. Zet deze simpele regels om tot gewoonte:

• De krant-test: Vraag je af: "Zou ik dit op de voorpagina van een krant willen zien?" Zo niet, typ het dan niet in een open AI.
• Verslim de data: Voordat je echte data gebruikt, vervang echte namen door schuilnamen. Gebruik "Klant A" in plaats van "Jansen BV". Vervang echte cijfers door ruwe schattingen.
• Gebruik een sandbox: Test nieuwe AI-functies eerst in een gesloten omgeving of met dummy-data. Duik er pas in als je weet hoe het werkt.
• Check de output: Vertrouw nooit blind op wat de AI geeft. Zit er gevoelige info in de output? Verwijder het meteen.
• Train iedereen: Maak AI-gebruik bespreekbaar. Maak een simpele handleiding of checklist. Zorg dat iedereen weet: "Deze tool is handig, maar we zijn zelf verantwoordelijk."

De toekomst: slimme beveiliging

De wereld van AI-beveiliging staat niet stil. Er komen steeds slimmere manieren om veilig te werken.

Zoals 'Federated Learning', waarbij de AI leert van data die nooit je eigen server verlaat. Of technieken die ruis toevoegen aan data zodat individuen niet meer te herleiden zijn, terwijl de patronen voor de AI bruikbaar blijven. Maar tot die tijd draait het op het ouderwetse gezonde verstand.

AI is een krachtige collega, maar het is geen heilige. Het is een tool die je met respect behandelt.

Door scherp te zijn op wat je deelt, en je team goed te informeren, haal je het beste uit AI zonder je bedrijfsgeheimen op het spel te zetten. Blijf nieuwsgierig, blijf experimenteren, maar hou die deur op slot.